W geście solidarności z narodem ukraińskim,
zapraszamy wszystkie obywatelki i wszystkich obywateli Ukrainy do bezpłatnego zwiedzania
Muzeum – Kaszubskiego Parku Etnograficznego im. T. i I. Gulgowskich we Wdzydzach.


Для громадян України вхід до музею безкоштовний.

 

MUZEUM OTWARTE

MAJ, CZERWIEC

WTOREK - PIĄTEK, 9:00 - 16:00

SOBOTA - NIEDZIELA, 10:00 - 18:00

Udostępniony do zwiedzania jest teren muzeum z wystawami stałymi
oraz inne wyznaczone przez Muzeum wnętrza obiektów.

W poniedziałki zapraszamy na bezpłatny spacer po terenie muzeum.

 

 

 

47. JARMARK WDZYDZKI

16 - 17 lipca 2022 r., 10:00 - 18:00

 

 

ŚWIĘTY JAN

W PROGRAMIE:
x poszukiwanie kwiatu paproci i "świętojańskiego ziela" (dziurawca),
x wicie wianków i układanie bukietów z polnych kwiatów i ziół.

W chałupie ze Starej Huty (nr 25) spotkacie zielarkę, która nagrodzi odważnych poszukiwaczy kwiatu paproci, znawców ziół i panny z wiankami.

Dla Janki i Jana wstęp wolny!

UWAGA!
Na poszukiwania cudownego kwiatu paproci możecie również przybyć do nas w sobotę i niedzielę (25 i 26 czerwca).

 

zielone świątki

W PROGRAMIE:

Widowisko obrzędowe ŚCINANIE KANI czyli pojmanie, oskarżenie i stracenie Kani w wykonaniu Teatru ZYMK. Początek spektaklu o godz. 13:00 przy chałupie z Klonówki nr 34.


Wykład pt. "Ścinanie kani - kaszubski zwyczaj ludowy na tle innych tradycji słowiańskich" w wykonaniu Mikołaja Jarmakowskiego.
Chałupa ze Starej Huty nr 25, godz. 14:30.


Obrzędowy wystrój chałup i zagród.

 

DZIEŃ DZIECKA

W PROGRAMIE:

Dawne dziecięce zabawy i zabawki
Spróbujecie swoich sił w chodzeniu na szczudłach i w "korkach", nauczycie się toczyć obręcz, fajerkę i kulącz, zagracie w zbijaka szmacianym gałganem oraz poznacie dawne zabawki na biegunach, na kółkach, pływające i fruwające.
Przy chałupie z Osieka nr 3 i w zagrodzie z Trzebunia nr 17.

 

Papierowe kwiaty - warsztaty
Nauczymy Was wykonywania tradycyjnych kwiatów z krepiny, którymi dawniej ozdabiano wiejskie kapliczki.
Chałupa ze Starej Huty nr 25.

 

„Muzeum do zabawy?”
Przez cały dzień będziecie mogli się dobrze bawić na wystawie dla dzieci (i nie tylko) gdzie dotkniecie przeszłości, dowiecie się czym jest skansen i kto tworzy kolekcje muzealne, a także zaplanujecie muzeum przyszłości.
Chałupa z Osieka nr 3.

 

 

 

BENEDYKT MALINOWSKI (1935 – 2022)

Dnia 9 maja odszedł Benedykt Malinowski, pierwszy dyrektor Kaszubskiego Parku Etnograficznego we Wdzydzach, muzealnik, historyk, pasjonat.
Urodził się 7.07.1935 roku w Kartuzach, w rodzinie inteligenckiej. Po ukończeniu szkoły podstawowej w 1949 roku, wraz z rodziną przeniósł się do Kościerzyny, gdzie uczęszczał do liceum ogólnokształcącego. Po jego ukończeniu podjął pracę jako referent w oddziale Narodowego Banku Polskiego w Kościerzynie.
W latach 1954-58 studiował historię ze specjalizacją archiwistyka na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. Po uzyskaniu dyplomu rozpoczął pracę w szkolnictwie, uczył w szkole podstawowej w Kościerzynie, następnie w Bydgoszczy. W 1962 roku przeniósł się do Sępólna Krajeńskiego gdzie rozpoczął pracę jako nauczyciel historii w liceum ogólnokształcącym.
W latach 1967-68 piastował stanowisko kierownika Powiatowego Domu Kultury w Sępólnie, następnie wrócił do Kościerzyny i w sierpniu 1969 roku podjął pracę w Wydziale Kultury Prezydium Powiatowego Rady Narodowej jako organizator Parku Etnograficznego we Wdzydzach Kiszewskich.
W 1969 roku rozpoczął roczne podyplomowe studia etnograficzne na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu.
W styczniu 1970 roku objął stanowisko Dyrektora Kaszubskiego Parku Etnograficznego we Wdzydzach Kiszewskich, które piastował do września 1987 roku.
Od października 1987 roku do sierpnia 2000 był kierownikiem Działu Kultury Ludowej, po tym czasie przeszedł na emeryturę, pracując nadal jako samodzielny pracownik merytoryczny do dnia 31 marca 2005 roku.
Dla Benedykta Malinowskiego, jako dyrektora wdzydzkiego muzeum priorytetowym zadaniem była rozbudowa muzeum według planów zagospodarowania przestrzennego (1970, 1976).  Przy tworzeniu drugiej wersji, rozszerzonej o Kociewie i Bory Tucholskie, brał czynny udział wraz z prof. Andrzejem Baranowskim, Jerzym Fryczem, Wojciechem Błaszkowskim i Tadeuszem Sadkowskim. Cechowała go przy tym niezwykła konsekwencja i upór w odtwarzaniu budynków na terenie muzeum. Dużą wartość stanowiły dla niego badania terenowe, w których wielokrotnie sam uczestniczył. Był niezwykle otwarty na współpracę międzyinstytucjonalną, zachęcał nowo przyjętych, młodych pracowników merytorycznych do kontaktów z innymi muzeami i czerpania inspiracji oraz wymiany doświadczeń. Nie bał się również wprowadzania zmian, niezgodnych z wolą lokalnej społeczności (np. przy zmianie miejsca posadowienia kościoła sprowadzonego ze Swornegaci) czy wprowadzania kontrowersyjnych, nowatorskich rozwiązań technicznych – jak piorunochrony, które obecnie uchodzą za najlepszą i najbezpieczniejszą instalację odgromową.
Głównymi tematami jego zainteresowań było życie warstwy szlacheckiej społeczności kaszubskiej oraz meblarstwo. Cenił sobie kontakty z przedstawicielami tych społeczności, a zebrane materiały z wywiadów posłużyły do zakupu odpowiednich artefaktów i urządzania wystaw, z których najbardziej znane to wnętrze mieszkalne dworku z Trzebunia, wnętrze mieszkalne dworu z Luzina oraz Meblarstwo na Kaszubach. W przygotowaniu wystaw cechowała go niesamowita skrupulatność i bezkompromisowość.
Odznaczony Srebrną i Złotą Odznaką za Opiekę nad Zabytkami, Srebrnym Krzyżem Zasługi, odznaką Zasłużony Działacz Kultury.
W pamięci pracowników pozostanie jako wymagający ale sprawiedliwy i serdeczny dyrektor oraz wyjątkowy, szarmancki człowiek o wysokiej kulturze osobistej.

Łącząc się w bólu z rodziną, składamy wyrazy najgłębszego współczucia.
Pracownicy muzeum M-KPE we Wdzydzach.

 

 

noc muzeów

W sobotę 14 maja, od godz. 20:00 do 24:00, spacerując z przewodnikiem odwiedzicie wiejską karczmę z muzyką na żywo, weźmiecie udział w „swatach” i wstąpicie do kościoła, a przez okna będziecie mogli podglądać między innymi kołodzieja, szewca, wiejskiego nauczyciela i życie rodzinne w czasie okupacji.

 

Przewodnicy będą oprowadzać grupy maks. 20-osobowe, co 20 minut, od godziny 20:00 do 23:20.

 

Wstęp: 1 zł.

 

majówka

W programie:
× "MÔJIK" - widowisko obrzędowe w wykonaniu Teatru ZYMK.
Początek o godz. 12:00 w zagrodzie z Luzina nr 7.


× "KASZËBSCZÉ SPÒRTË" - gra w "bùczkę" i "klóska", strzelanie z bata, strojenie "Môjika" i kursy latania na miotle i ożogu.
Od godz. 13:00 do 16:00 przy chałupie z Piechowic nr 19.


× Wykłady w chałupie ze Starej Huty nr 25 o godz. 14:00:

1 V - "Miłosne eliksiry, sąsiedzka zazdrość i uczty z diabłem.
Czarownice z Gdańska i okolic".


2 V - "Baba Jaga. Tajemnicza postać słowiańskiego folkloru”.


3 V - "Wierzenia i zabobony przez wieki. Od Słowian po współczesny folklor”.


× "Herbatka i plotki u Borowej Ciotki"


× Pokazy pracy lokomobili parowej, dawnych
rzemiosł i zawodów


× Kiermasz sztuki ludowej i rękodzieła artystycznego
(od 30 IV do 3 V).

 

WSZËTCZÉGÒ BËLNÉGÒ NA JASTRË!

Jastrowi czas ju przënëkôł,
jałówc, brzózka są w pòszëkù.
Dëgòwaniô snôżi zwëk,
drëch kòl drëcha mòże żëc.

 

Farwnëch jajów całi kòsz,
bë redotã wszëtczim niesc.
Nimò bólu a cerpieniô,
mòc miłotë i achtnieniô

Świąteczny czas się pokazał
jałowiec, brzózka gotowe.
Dyngowania piękny zwyczaj,
Bracia w zgodzie żyją dzisiaj.

 

Kolorowych jajek kosz,
by radości było dość.
Mimo bólu i cierpienia
Moc miłości, podniesienia

 

JASTRË - WIELKANOC NA KASZUBACH

Wystawa o wielkanocnych obrzędach i zwyczajach: barwieniu jaj, poście, święconym i “dëgòwaniu”.

 

Zdobienie izb wierzbowymi gałązkami i bukszpanem, kraszenie jaj, wypiek mazurków oraz bab, a także suto zastawione stoły stanowiły dla mieszkańców Pomorza nieodłączne elementy Wielkanocy. W chałupach, dworach i kościele zaaranżowaliśmy dla Was przygotowania i obchody poszczególnych dni Wielkiego Tygodnia, które znakomicie uzupełnią opowieści przewodników o regionalnych tradycjach wielkanocnych.

 

MSZE ŚWIĘTE w kościele pw. św. Barbary:
16 kwietnia - święcenie pokarmów - godz. 12.00.
17 kwietnia - w Wielkanoc - godz. 11.30.
18 kwietnia - w Poniedziałek Wielkanocny - godz. 8.00.

 

GODZINY OTWARCIA:
Od wtorku do niedzieli, od 9.00 do 16.00.
17 kwietnia - w Wielkanoc - nieczynne.
18 kwietnia - w Poniedziałek Wielkanocny - od 9.00 do 16.00.
19 kwietnia - bezpłatny spacer po terenie muzeum.

 

 

CHODZIMY TU PO DYNGUSIE

Podczas zwiedzania opowiemy Wam o dawnych obrzędach i zwyczajach związanych z okresem Wielkiego Postu oraz przygotowaniami do Wielkiego Tygodnia.

 

Zapraszamy również na warsztaty WIELKANOC NA KASZUBACH podczas których poznacie dawne techniki farbowania jaj oraz własnoręcznie wykonacie tradycyjną kraszankę.

 

Prosimy o rezerwowanie z wyprzedzeniem terminu zwiedzania i udziału w warsztatach.

Bezpłatne spacery po terenie muzeum:
– w soboty (do końca marca),
– w poniedziałki (w kwietniu).

 

ferie zimowe

Zaprszamy od 17 stycznia do 25 lutego 2022 r.

 

W programie:

 

"OD TRZECH KRÓLI PO OSTATKI"
Podczas zwiedzania opowiemy Wam jak dawniej radzono sobie z mrozem, co zimą jadano oraz czym zajmowano się podczas długich zimowych wieczorów.

 

WARSZTATY MUZEALNE
× kaszubskie instrumenty obrzędowe
× malarstwo na szkle
× tkactwo
× wyrób kwiatów z papieru

 

PROJEKCJE FILMÓW EDUKACYJNYCH
× adaptacje kaszubskich i kociewskich bajek
× fabularyzowane filmy dokumentalne

 

UWAGA!
Prosimy o rezerwowanie z wyprzedzeniem terminu zwiedzania oraz udziału w warsztatach i projekcjach filmowych.

 

Konserwacja pomorskich pojazdów konnych
ZAKOŃCZENIE i ETAPU ZADANIA

Z przyjemnością pragniemy poinformować iż 14.12.2021 zakończył się I etap dwuletniego programu prac nad konserwacją pojazdów konnych ze zbiorów Muzeum-Kaszubskiego Parku Etnograficznego im Teodory i Izydora Gulgowskich we Wdzydzach.
Konserwacja mogła zostać przeprowadzona dzięki dofinansowaniu Ministerstwa Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu, w ramach programu „Wspieranie Działań Muzealnych”.

Celem całego zadania jest konserwacja 8 pojazdów konnych pochodzących z terenu Pomorza, z końca XIX wieku i początku XX wieku.

W zbiorze pojazdów, które zostały poddane konserwacji w roku 2021 znajdują się: sanie wyjazdowe o nadsaniu z plecionki; jadwagen - pomorska bryka myśliwska; dwukołowa polówka; sanie pomorskie wyjazdowe z tylnym koziołkiem tzw. Vis a vis.  

Wymienione pojazdy związane są z dworem z miejscowości Luzino, który został relokowany do Muzeum - Kaszubskiego Parku Etnograficznego i jest najstarszym, a zarazem najbardziej okazałym obiektem udostępnionym do zwiedzania.

W 2022 roku przystąpimy do II etapu konserwacji kolejnych czterech pojazdów i w listopadzie będą one prezentowane na wystawie w naszym Muzeum, do oglądania której już dziś serdecznie zapraszamy.

Fot. Sonia Klein - Wrońska, Michał Masorz

DOFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW MINISTERSTWA KULTURY, DZIEDZICTWA NARODOWEGO I SPORTU POCHODZĄCYCH Z FUNDUSZU PROMOCJI KULTURY – PAŃSTWOWEGO FUNDUSZU CELOWEGO

Nazwa zadania:
„Konserwacja pomorskich pojazdów konnych ze zbiorów Muzeum – Kaszubskiego Parku Etnograficznego im. T. i I. Gulgowskich”

Wartość dofinansowania:
83.000,00 zł
Całkowity koszt realizacji zadania:
118.800,00 zł

Wszëtczégò belnégò na Gòdë!

Gwiôzdka i przez Wdzydze so dzys jidze,
Gwiôzdka wszãdze mòże wlezc.
Leno wpùscëc mùszisz w chëcze,
tej nie bãdzesz lëchò miec.


Na nen Gòdowi czas
żëczimë Wama
wiele redoscë,
miłotë
a nawzôjny zgòdë.

- - -

Gwiazdka i przez Wdzydze dzisiaj idzie,
Gwiazdka wszędzie może wejść.
Tylko w domu ją przywitaj,
to nie będzie tobie źle.


W ten świąteczny czas
życzymy Wam
wiele radości,
miłości i zgody.|

 

 

GÒDË - BOŻE NARODZENIE NA KASZUBACH

Od 14 grudnia 2021 r. do 28 stycznia 2022 r.

× OBRZĘDOWY WYSTRÓJ CHAŁUP I KOŚCIOŁA.
Zapraszamy do obejrzenia przygotowań do wigilijnej wieczerzy w gburskiej chałupie i szlacheckim dworze.


× NABOŻEŃSTWA W KOŚCIELE ZE WSI SWORNEGACIE:
25 grudnia o godz. 11:30,
26 grudnia o godz. 8:00,
1 stycznia o godz. 11:30.

 

ODPUST ŚWIĘTEJ BARBARY

W sobotę 4 grudnia o godz. 12:00 zapraszamy do kościoła ze Swornegaci pw. św. Barbary na uroczystą sumę odpustową z okazji święta jego patronki.
Tego dnia wstęp do Muzeum jest bezpłatny.

 

 

GWIÔZDKA JIDZE PRZEZ WDZYDZE

Od 22 listopada do 7 stycznia przyszłego roku w trakcie zwiedzania poznacie tradycyjne adwentowe i bożonarodzeniowe zwyczaje i wróżby oraz wysłuchacie opowieści o kaszubskich kolędnikach zwanych Gwiżdżami.

Zapraszamy również na warsztaty:
× BOŻE NARODZENIE NA KASZUBACH
× KASZUBSKIE INSTRUMENTY OBRZĘDOWE
× MALARSTWO NA SZKLE
× WYRÓB KWIATÓW Z PAPIERU

UWAGA!
× Prosimy o wcześniejszą rezerwację terminu zwiedzania i udziału w warsztatach.
× Muzeum jest czynne od poniedziałku do piątku, od 10:00 do 15:00.
× W soboty zapraszamy na bezpłatny spacer po terenie muzeum.

 

Konserwacja pomorskich pojazdów konnych

W ramach programu Ministerstwo Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu pt. „Wspieranie działań muzealnych” realizujemy zadanie, którego celem jest konserwacja 8 pojazdów konnych z końca XIX wieku i początku XX wieku. Są to pochodzące z Pomorza sanie wyjazdowe o nadsaniu z plecionki, Jadwagen (bryka myśliwska), dwukołowa polówka, sanie wyjazdowe z tylnym koziołkiem oraz czteroosobowe sanie wyjazdowe również z tylnym koziołkiem, a także dwie bryki zwane wolantami i bryczka wasągowa.

Fot. Michał Masorz

DOFINANSOWANO ZE ŚRODKÓW MINISTERSTWA KULTURY, DZIEDZICTWA NARODOWEGO I SPORTU POCHODZĄCYCH Z FUNDUSZU PROMOCJI KULTURY – PAŃSTWOWEGO FUNDUSZU CELOWEGO

Nazwa zadania:
„Konserwacja pomorskich pojazdów konnych ze zbiorów Muzeum – Kaszubskiego Parku Etnograficznego im. T. i I. Gulgowskich”

Wartość dofinansowania:
83.000,00 zł
Całkowity koszt realizacji zadania:
118.800,00 zł


Szanowni PAŃSTWO,

Aby umilić Wam trudny czas pandemii przygotowaliśmy szereg propozycji o charakterze rozrywkowo - edukacyjnym, które będą na bieżąco uzupełniane o nowe treści:

MUZEALNE FILMY ANIMOWANE


CIEKAWOSTKI O TREŚCI HISTORYCZNEJ, ETNOGRAFICZNEJ I ANTROPOLOGICZNEJ

WARSZTATY MUZEALNE
PREZENTACJE MUZEALNYCH OBIEKTÓW

WIRTUALNY SPACER